Bijna iedere groepenkast in Nederland is uitgerust met één of meerdere aardlekschakelaars. Maar wanneer is een aardlekschakelaar verplicht? Hoeveel groepen mogen achter één aardlekschakelaar worden aangesloten? En hoeveel aardlekschakelaars heb je nodig? Je leest het hier.
Is een aardlekschakelaar verplicht?
Ja, in woningen is aardlekbeveiliging verplicht volgens de Nederlandse normen voor laagspanningsinstallaties. Dit hoeft niet altijd een losse aardlekschakelaar te zijn. Je kunt ook kiezen voor een aardlekautomaat, waarin een installatieautomaat en aardlekbeveiliging zijn gecombineerd.
Vrijwel alle eindgroepen die stopcontacten voeden, moeten beveiligd zijn met een aardlekbeveiliging van maximaal 30 milliampère (mA). Deze beveiliging beschermt mensen tegen gevaarlijke elektrische schokken en verkleint het risico op brand door lekstromen.
Aardlekbeveiliging is onder andere verplicht in:
- Woningen
- Gebouwen met een logiesfunctie, zoals hotels
- Gebouwen met een celfunctie
- Basisscholen
- Scholen voor speciaal onderwijs
- Diverse gebouwen met een bijeenkomstfunctie
Hoeveel groepen mogen achter één aardlekschakelaar?
Een aardlekschakelaar schakelt de spanning uit zodra er een lekstroom wordt gedetecteerd. Welke delen van de installatie worden uitgeschakeld, hangt af van welke groepen achter de betreffende aardlekschakelaar zijn aangesloten.
In een standaard Nederlandse groepenkast mogen maximaal vier eindgroepen achter één 2-polige aardlekschakelaar worden aangesloten. Daarom is het belangrijk om de groepen gelijkmatig over de beschikbare aardlekschakelaars te verdelen.
Heb je meer groepen nodig? Dan zijn extra aardlekschakelaars of aardlekautomaten vaak de beste oplossing.
Hoeveel aardlekschakelaars heb je nodig?
Het minimum aantal aardlekschakelaars hangt af van het aantal groepen in de groepenkast. Omdat per aardlekschakelaar maximaal vier groepen mogen worden aangesloten, zijn bij vijf tot acht groepen bijvoorbeeld minimaal twee aardlekschakelaars nodig.
Hoewel één aardlekschakelaar technisch voldoende kan zijn voor maximaal vier groepen, wordt in woningen vrijwel altijd gekozen voor meerdere aardlekschakelaars. Hierdoor blijft een deel van de installatie werken wanneer er een storing optreedt.
Een slimme oplossing is om groepen van verschillende verdiepingen over meerdere aardlekschakelaars te verdelen. Ontstaat er ergens een aardfout, dan zit niet direct het hele huis zonder stroom of verlichting.
Wanneer schakelt een aardlekschakelaar uit?
Een aardlekschakelaar vergelijkt continu de stroom die de installatie ingaat met de stroom die terugkomt. Is er een verschil groter dan de ingestelde waarde, meestal 30 mA, dan schakelt de aardlekschakelaar direct uit.
Dit gebeurt bijvoorbeeld wanneer:
- Een defect apparaat lekstroom veroorzaakt.
- Een beschadigde kabel stroom naar aarde laat wegvloeien.
- Iemand een onder spanning staand onderdeel aanraakt en er stroom via het lichaam naar aarde loopt.
Een belangrijk onderscheid is dat een aardlekschakelaar niet bedoeld is om kortsluiting of overbelasting te beveiligen. Daarvoor zijn installatieautomaten of zekeringen geplaatst. De aardlekschakelaar beschermt specifiek tegen lekstromen en elektrische schokken.
Controleer je aardlekschakelaar regelmatig
Elke aardlekschakelaar is voorzien van een testknop, vaak aangeduid met een "T". Het is verstandig om deze testknop minimaal twee keer per jaar te gebruiken. Schakelt de aardlekschakelaar niet uit, dan is controle door een erkend installateur aan te raden.
